۴۴۳۳۶۸۹۵ - ۰۲۱
اولویت بندی فرایندها از منظر مایکل همر
اولویت بندی فرایندها

اولویت بندی فرایندها از منظر مایکل همر

از نظر مایکل همر فرایندهای سازمان را بر اساس سه گروه شاخص میتوان اولویت بندی کردی که عبارتند از:

  • میزان اهمیت: فرایندهایی که بیشترین تأثیر را بر استراتژی ها و مشتریان سازمان دارند
  • درجه ناکارائی فرایندها: فرایندهایی که با بیشترین مشکلات روبرو هستند
  • آمادگی: میزان امکان‌پذیری تغییرات در فرایندها

در این مطلب در نظر داریم به معرفی یکی از شاخص هایی که از طریق آن میتوان پی به اهمیت فرایندها برد یعنی میزان حمایت فرایندها از استراتژی‌ها را تشریح و نحوه محاسبه آنرا ارائه نماییم. 

یکی از مهم‌ترین جنبه‌های تحلیل فرایندی، بررسی وضعیت حمایت فرایندها از استراتژی‌های سازمان است. در هر سازمانی اجرای اهداف، برنامه‌ها و سیاست‌های کلان ناشی از استراتژی‌ها از طریق فرایندهای کاری انجام می‌شود. بنابراین در یک سازمان سرآمد، رابطه بسیار نزدیکی میان اهداف و خروجی‌های فرایندهای کاری سازمان با استراتژی‌های آن وجود دارد.

فرایندها در هر سازمان، بستر اصلی را برای دستیابی سازمان به اهداف و برنامه‌های خود فراهم می‌سازند. بنابراین تعریف مناسب فرایندها در هر سازمان در راستای اهداف و برنامه‌های کلان آن ضروری است.

یکی از شاخص‌های مناسب برای بررسی‌ هم‌راستایی فرایندهای سازمان با اهداف‌ کلان کسب‌وکار، میزان رابطه فرایندها و استراتژی‌های کسب‌وکار است. در واقع اجرای مناسب برنامه راهبردی سازمان مستلزم تسری استراتژی‌های سازمان به سطوح پایین‌تر اجرایی سازمان است که این امر در فرایندهای کسب‌وکار سازمان نمود بیشتری می‌یابد. بنابراین هر چه میزان همبستگی میان فرایندها و استراتژی‌های سازمان بالاتر باشد، به معنی اجرای مناسب‌تر استراتژی‌های سازمان است و در نتیجه می‌توان از دستیابی سازمان به چشم‌انداز و اهداف کلان آن با روشی کارا و اثربخش اطمینان حاصل نمود.

شاخص حمایت فرایندها از استراتژی‌های سازمان به بررسی هم‌راستایی هر یک از فرایندهای لایه کسب‌وکار سازمان با استراتژی‌ها پرداخته و نشان‌دهنده این موضوع است که فرایندهایی که در حال حاضر در سازمان دنبال می‌شود، تا چه حد از تحقق استراتژی‌ها حمایت می‌کند. گفتنی است نتایج این شاخص در کنار شاخص‌های میزان حمایت فرایندها از وظایف اساسی، تواتر فرایند و گستره اجرای فرایند در تعیین الویت‌بندی نهایی فرایندها از منظر اهمیت آنها است.


روش محاسبه امتیاز میزان حمایت هر فرایند از استراتژی‌ها

نتایج ارزیابی میزان حمایت هر فرایند از استراتژی‌ها در قالب ماتریس “فرایند- استراتژی” ارائه خواهد شد. در این ماتریس فرایندهای سازمان براساس ساختار شکست سلسله مراتب فرایندی (PHD) در سطر و استراتژی‌ها در ستون آن قرار می‌گیرند. همچنین در این ماتریس میزان حمایت گروه‌های فرایندی و حوزه‌های کسب‌وکار از استراتژی‌ها بر اساس نمودار سلسله مراتب فرایندی (PHD) سازمان محاسبه خواهد شد.

از آنجا که تعیین میزان حمایت فرایند از استراتژی‌ نیازمند تعریف یک معیار کمی است، از طیف ۵ تایی زیر برای امتیازدهی استفاده خواهد شد:

  • امتیاز ۱: فرایند با استراتژی ارتباط غیر مستقیم دارد.
  • امتیاز ۲: میزان حمایت فرایند از استراتژی کم است.
  • امتیاز ۳: میزان حمایت فرایند از استراتژی متوسط است.
  • امتیاز ۴: میزان حمایت فرایند از استراتژی نسبتاً زیاد است.
  • امتیاز۵ : میزان حمایت فرایند از استراتژی زیاد است.

نکته حائز اهمیت این است که چنانچه فرایند هیچ ارتباطی (حتی به‌صورت غیر مستقیم) با استراتژی‌ نداشته باشد، به فرایند هیچ امتیازی تعلق نگرفته و در ماتریس “فرایند-استراتژی” با هاشور مشخص خواهد شد.

امتیاز نهایی میزان حمایت هر فرایند از هر استراتژی از طریق محاسبه میانگین حسابی امتیازهای داده شده توسط گروه‌های ذیربط به‌دست می‌آید.

گفتنی است استراتژی‌های برخی شرکت ها دارای اولویت‌بندی بوده و وزن هر استراتژی بر اساس اولویت آن تعیین میشود. به‌عبارتی وزن هر استراتژی بر اساس اولویت آن تعیین شده است. یعنی به استراتژی‌های با اولویت‌ ۱ ،۲ و۳ به‌ترتیب ضریب وزنی ۳، ۲ و۱ تعلق می‌گیرد، لذا مجموع وزنی حمایت فرایند از استراتژی‌ها برابر است با مجموع حاصل ضرب امتیاز هر فرایند در ضریب وزنی هر استراتژی.

همچنین به‌دلیل اینکه برخی از فرایندها هیچگونه ارتباطی با بعضی استراتژی‌ها ندارند (موارد هاشور خورده در ماتریس “فرایند- استراتژی”)، در محاسبه مجموع وزنی حمایت فرایند از استراتژی (صورت کسر) امتیاز صفر برای آن لحاظ شده، اما مخرج کسر (مجموع وزنی کل استراتژی‌ها) همواره ثابت خواهد بود تا از این طریق، مقدار نسبی میزان حمایت فرایند از استراتژی‌ها به دست آید. به‌عبارت دیگر فرایندهایی که به‌صورت غیر مستقیم با استراتژی ارتباط ندارند از محدوده بررسی میزان حمایت فرایند از استراتژی‌ها خارج خواهند شد. بر این اساس امتیاز نهایی میزان حمایت هر فرایند از مجموع استراتژی‌ها، از طریق تقسیم مجموع وزنی حمایت فرایند از استراتژی‌ها بر مجموع وزنی کل استراتژی‌ها به‌دست می‌آید.

در نهایت فرایندها از منظر میزان حمایت از استراتژی‌ها در ۵ دسته‌بندی زیر جای می‌گیرند:

  • فرایندهایی که حمایت آنها از استراتژی‌ها در بازه )۱ – ۰[ است.
  • فرایندهایی که حمایت آنها از استراتژی‌ها در بازه )۲ – ۱[ است.
  • فرایندهایی که حمایت آنها از استراتژی‌ها در بازه )۳ – ۲[ است.
  • فرایندهایی که حمایت آنها از استراتژی‌ها در بازه )۴ – ۳ [است.
  • فرایندهایی که حمایت آنها از استراتژی‌ها در بازه ]۵ – ۴[ است.

میتوانید پادکست های بسیار مفید زیر را در ارتباط با مدیریت فرایند گوش دهید:

پادکست: چرخه عمر مدیریت فرایند

پادکست: چارچوب چانگ در مدیریت فرایند

پادکست: مهمترین فاز مدیریت فرایند

پادکست: یکی از مشکلات پروژه های مدیریت فرایند (بخش یک)

پادکست: یکی از مشکلات پروژه های مدیریت فرایند (بخش دوم)

پادکست: یکی از مشکلات پروژه های مدیریت فرایند (بخش سوم)

پادکست: یکی از مشکلات پروژه های مدیریت فرایند (بخش چهارم)

تمامی حقوق مادی و معنوی برای این وب سایت محفوظ می باشد .